Глобальні ланцюги доданої вартості та їх вплив на агрокомплекс України
У сучасному глобальному економічному середовищі інтеграція до світових ланцюгів доданої вартості є вирішальним фактором економічного зростання країн. Мета дослідження полягала у визначенні впливу участі України у глобальних ланцюгах доданої вартості на агрокомплекс країни. У дослідженні використано статистичний аналіз, регресійний аналіз, економетричне моделювання, кореляційний аналіз та аналіз індексів участі і позиції країни у глобальних ланцюгах створення доданої вартості. Було встановлено, що протягом 2010-2011 років українська економіка демонструвала високі темпи зростання валового внутрішнього продукту та експорту завдяки зростанню іноземної валової доданої вартості. Починаючи з 2012 року, темпи зростання почали знижуватися через економічні кризи, політичну нестабільність та війну, що почалася у 2014 році. Пандемія COVID-19 також негативно вплинула на економічну ситуацію у 2020 році. Незважаючи на повномасштабну війну у 2022 році, у 2023 році спостерігається повільне відновлення економіки, обумовлене зростанням іноземної валової доданої вартості в експорті. Регресійний аналіз показав сильну кореляцію між валовим внутрішнім продуктом України та показниками іноземної інвестиції в експорті та загального експорту. Виявлено, що збільшення іноземної валової доданої вартості в експорті негативно впливає на валовий внутрішній продукт, тоді як збільшення загального експорту позитивно впливає на економічне зростання. Незважаючи на складність глобальної ланцюгової системи вартості, результати свідчать про потенціал України до подальшої інтеграції у світові економічні процеси. З’ясовано, що сільськогосподарська галузь також відчуває вплив від коливань іноземної валової доданої вартості, що відбивається на продуктивності та експортних можливостях аграрного сектору. Аналіз участі основних галузей промисловості, в тому числі агрокомплексу, у глобальних ланцюгах доданої вартості показав тенденцію зменшення частки іноземної доданої вартості у валовому експорті промислової продукції, що свідчить про зростання внутрішньої доданої вартості. Результати дослідження можуть бути використані для розробки ефективної стратегії економічного розвитку України шляхом оптимізації участі в глобальних ланцюгах доданої вартості та зменшення залежності від іноземної доданої вартості в експорті
[1] Abdelaaziz, A., Fahd, A., Oumayma, В., & Uri, D. (2022). The economic implications of the war in Ukraine for Africa and Morocco. Retrieved from https://ideas.repec.org/p/ocp/ppaper/pb11-22.html.
[2] Barbero, J., & Rodríguez-Crespo, E. (2020). The role of institutional quality on participation in global value chains. Cuadernos Económicos de ICE, 100, 35-57. doi: 10.32796/cice.2020.100.7117.
[3] Berenda, S., & Grygorova-Berenda, L. (2022). Formation of global value added chains on the example of the agricultural machinery sector of Ukraine. Efficient Economy, 6. doi: 10.32702/2307-2105.2022.6.22.
[4] Chepeliev, M., Maliszewska, M., Filipa, M., & Pereira, S. (2022). The war in Ukraine disrupts agricultural value chains, but trade policy measures can mitigate the impacts. In 26th annual conference on global economic analysis (pp. 1-29). Bordeaux. doi: 10.22004/ag.econ.339412.
[5] Cigna, S., Gunnella, V., & Quaglietti, L. (2022). Global value chains: Measurement, trends and drivers. European Central Bank (ECB). Retrieved from https://ideas.repec.org/p/ecb/ecbops/2022289.html.
[6] Demi, A., Xhaferri, S., Uku, S., Shahini, S., & Lushi, A. (2021). The impact of fiscal policies on albanian economic growth: The case of value-added tax. Journal of Governance and Regulation, 10(4 Special issue), 311-325. doi: 10.22495/JGRV10I4SIART11.
[7] Еllison, G., Glaeser, E.L., & Kerr, W.R. (2010). What causes industry agglomeration? Evidence from coagglomeration patterns. American Economic Review, 100(3), 1195-1213. doi: 10.1257/aer.100.3.1195.
[8] Fang, Y., & Shao, Z. (2022). The Russia-Ukraine conflict and volatility risk of commodity markets. Finance Research Letters, 50, article number 103264. doi: 10.1016/j.frl.2022.103264.
[9] Fernandes, N. (2020). Economic effects of coronavirus outbreak (COVID-19) on the world economy. Retrieved from https://papers.ssrn.com/sol3/papers.cfm?abstract_id=3557504.
[10] Hellegers, P. (2022). Food security vulnerability due to trade dependencies on Russia and Ukraine. Food Security, 14(6), 1503-1510. doi: 10.1007/s12571-022-01306-8.
[11] Herlina, E.H., & Kudo, T. (2020). Institutions and firm’s participation in the global production network (GPN): Firm-level analysis in Indonesia. Jurnal Ekonomi dan Studi Pembangunan, 12(1), 26-44. doi: 10.17977/um002v12i12020p026.
[12] Hrushko, V., & Kovchar, R. (2023). Contemporary interpretation of global value chains. Scientific Notes of “KROK” University, 69(1), 9-14. doi: 10.31732/2663-2209-2022-69-9-14.
[13] Нu, D., Jiao, J., Tang, Y., Han, X., & Sun, H. (2021). The effect of global value chain position on green technology innovation efficiency: From the perspective of environmental regulation. Ecological Indicators, 121, article number 107195. doi: 10.1016/j.ecolind.2020.107195.
[14] Kalinichenko, Z. (2023). Methodological principles of analysis of value-added chains and Ukraine’s participation in international integration. Innovation and Sustainability, 3(1), 176-187. doi: 10.31649/ins.2023.1.176.187.
[15] Keping, M., Hui, S., & Minglong, K. (2022). Global value chains and spatial spillovers of economic growth – Based on the perspective of participation and status index in global value chain. Sustainability, 14(23), article number 15518. doi: 10.3390/su142315518.
[16] Key indicators of socio-economic development of Ukraine. (n.d.). Retrieved from https://www.ukrstat.gov.ua/operativ/operativ2022/mp/arh_op2022.html.
[17] Konrad, Y., & Melnyk, T. (2017). Industry of Ukraine in global value chains. Economy and Society, 8, 153-159.
[18] Krpec, O., & Hodulak, V. (2019). War and international trade: Impact of trade disruption on international trade patterns and economic development. Brazilian Journal of Political Economy, 39(1), 152-172. doi: 10.1590/0101-35172019-2854.
[19] Kutsmus, N., Zinchuk, T., Usiuk, T., Prokopchuk, O., & Palamarchuk, T. (2024). War in Ukraine: Impact on global agrifood trade. Scientific Horizons, 27(3), 130-142. doi: 10.48077/scihor3.2024.130.
[20] Lin, F., Li, X., Jia, N., Feng, F., Huang, H., Huang, J., Fan, S., Ciais, Ph., & Song, X.P. (2023). The impact of Russia-Ukraine conflict on global food security. Global Food Security, 36, article number 100661. doi: 10.1016/j.gfs.2022.100661.
[21] Lin, J., Flachsbarth, I., & von Cramon‐Taubadel, S. (2020). The role of institutional quality on the performance in the export of coconut products. Agricultural Economics, 51(2), 237-258. doi: 10.1111/agec.12552.
[22] Mao, Z. (2022). Global value chains (GVCS) and economic growth: A nonlinear analysis. The Singapore Economic Review, 67(3), 985-10004. doi: 10.1142/S0217590821450028.
[23] Martínez-Martínez, A., Esteve-Pérez, S., Gil-Pareja, S., & Llorca-Vivero, R. (2023). The impact of climate change on international trade: A gravity model estimation. The World Economy, 46(Special Issue 9), 2624-2653. doi: 10.1111/twec.13464.
[24] McKibbin, W., & Fernando, R. (2021). The global macroeconomic impacts of COVID-19: Seven scenarios. Asian Economic Papers, 20(2), 1-30. doi: 10.1162/asep_a_00796.
[25] Meng, B., Ye, M., & Wei, S.J. (2020). Measuring smile curves in global value chains. Oxford Bulletin of Economics and Statistics, 82(5), 988-1016. doi: 10.1111/obes.12364.
[26] Miroudot, S., & Ye, M. (2019). Multinational production in value-added terms. Economic Systems Research, 32(3), 395-412. doi: 10.1080/09535314.2019.1701997.
[27] Musayeva, N., Tanriverdiyeva, G., Faradjova, D., & Mammadova, U. (2024). Assessment of the competitiveness of food products of Ukraine in the domestic and foreign markets. Business Strategy and Development, 7(1), article number e336. doi: 10.1002/bsd2.336.
[28] Mykhailova, M., Yatsenko, O., Zavadska, Y., Afanasieva, O., & Haas, R. (2024). The war in Ukraine and its impact on global agricultural trade. Die Bodenkultur: Journal of Land Management, Food and Environment, 74(2), 91-105. doi: 10.2478/boku-2023-0008.
[29] Osendarp, S., Verburg, G., Bhutta, Z., Black, R.E., de Pee, S., Fabrizio, C., Headey, D., Heidkamp, R., Laborde, D., & Ruel, M.T. (2022). Act now before Ukraine war plunges millions into malnutrition. Nature, 604(7907), 620-624. doi: 10.1038/d41586-022-01076-5.
[30] Park, S., & Park, I. (2021). The value-added creation effect of industry position in global value chains: Implications for Asia-Pacificeconomies. Asian-Pacific Economic Literature, 35(2), 95-122. doi: 10.1111/apel.12329.
[31] Revak, I., & Kondro, I.V. (2020). Sectoral analysis of import dependence of Ukraine's economy. Social and Legal Studios, 3(3), 145-153. doi: 10.32518/2617-4162-2020-3-145-153.
[32] Shahini, E., Korzhenivska, N., Haibura, Y., Niskhodovska, O., & Balla, I. (2023). Ukrainian agricultural production profitability issues. Scientific Horizons, 26(5), 123-136. doi: 10.48077/scihor5.2023.123.
[33] Silagadze, A., Atanelishvili, T., & Silagadze, N. (2022). Covid depression and search for a new paradigm. Bulletin of the Georgian National Academy of Sciences, 16(1), 121-126.
[34] Silva, J.M., & Tenreyro, S. (2022). The log of gravity at 15. Portuguese Economic Journal, 21, 423-437. doi: 10.1007/s10258-021-00203-w.
[35] Simakhova, A. (2022). Post-war socialization of the economy: Ukrainian and European security. Challenges to National Defence in Contemporary Geopolitical Situation, 2022(1), 71-75. doi: 10.47459/cndcgs.2022.9.
[36] Sotelo, S. (2020). Domestic trade frictions and agriculture. Journal of Political Economy, 128(7), 2690-2738. doi: 10.1086/706859.
[37] The impact of the war in Ukraine on global trade and investment. (2023). Retrieved from https://documents1.worldbank.org/curated/en/099750104252216595/pdf/IDU0008eed66007300452c0beb208e8903183c39.pdf.
[38] Trade in value-added. (n.d.). Retrieved from https://www.oecd.org/en/topics/sub-issues/trade-in-value-added.html.
[39] Wang, J., Li, Z., & Sun, X. (2020). Empirical analysis on the influence of business environment on foreign direct investment inflow based on the panel data on 26 countries. International Journal of Sustainable Development and Planning, 15(8), 1223-1230. doi: 10.18280/ijsdp.150808.
[40] World Bank supports Ukraine to maintain economic stability. (2024). Retrieved from https://www.worldbank.org/uk/news/press-release/2024/03/26/world-bank-supports-ukraine-to-maintain-economic-stability.